DO STANISŁAWY HORZYCOWEJ
Toruń, 10 XII 1945
Mój najmilszy Koczureczku!
Dyr. Bracki, który jedzie na urlop zdrowotny (jest w złym stanie nerwów po przeżyciach wojennych) do Zakopanego, bierze ten list do Ciebie, opowie Ci jednak ustnie więcej niż Ci ja opisać mogę. O części spraw muszę jednak napisać.
Jestem teraz w ciągłej rozterce, czy sprowadzać Cię teraz do Torunia, czy nie. Bo sytuacja jest taka. Mieszkania dotychczas nie mam i jak wnioskować mogę z pewnych danych, nie otrzymam go prędzej jak gdzieś w połowie stycznia, a może nawet w lutym. Mieszkam więc w bardzo nie zamieszkałym pokoju u p. gen. Bołtuciowej, przemiłej osoby, nie mam jednak żadnych wygód, sam sobie muszę wszystko załatwiać itd. Myślę sobie, co byś Ty tu robiła, w tym na wpół pustym pokoju, bez żadnych znajomości w Toruniu, a na dobitek w zimnie, bo tu panuje straszliwy brak opału, nawet za drogie pieniądze nie dostaniesz węgla ni drzewa, a ja list ten piszę w pokoju od szeregu dni nie opalanym. Wszyscy, tzn. aktorzy i personel, idą się grzać w teatrze, bo teatr ma jeszcze trochę koksu, ale to na długo nie wystarczy. Tam się grzejemy i wszyscy idziemy spać do zimnych pokojów, z których ucieka się jak najwcześniej do teatru, bo tam przynajmniej jest jako tako ciepło. Do jakich 10 dni temu nie było w Toruniu tak źle z opałem, aż tu nagle wybuchła ta bardzo dokuczliwa klęska.
Otóż naprawdę nie wiem, co zrobić. Abym ja mógł wyjechać na Święta do Krakowa, o tym nie może być mowy. Mam strasznie dużo pracy, o przeciwnościach już nie mówiąc. 20-go robię premierę Szkoły żon (tę datę oznaczyłaś jako dobrą), a przedtem jeszcze (w sobotę),wznawiam Dulską, mam więc po 2 próby dziennie, nie licząc innych zajęć. Dyr. Bracki wyjeżdża, zostaję więc sam, i Torunia absolutnie opuścić nie mogę. Możesz więc tylko Ty przyjechać tu, ale podróż w takie zimno, do zimnego Torunia i w tych warunkach jazdy, to zdaje się nad Twoje siły i cierpliwość. Posyłam Ci pieniądze i zrobisz jak zechcesz, ale zastanów się. Mogłabyś ewentualnie przyjechać tu na tydzień czy 10 dni i wrócić do Krakowa, o ile stać Cię na ten wysiłek. Rozstrzygnij więc sama. Ja radziłbym raczej zostać w Krakowie, choć wiem, że na Święta byłoby lepiej, by byliśmy razem. Ale ta podróż i to zimno. Jeślibyś jechała, musiałby Cię Julek odwieźć. Od dra Dobrowolskiego z Wydziału Kultury w Województwie musisz dla siebie i Julka wziąć delegację służbową, a potem na podstawie delegacji miejscówkę w wagonie służbowym z Dyrekcji Kolei. Jechać musiałabyś przez Poznań i tam przesiąść się do Torunia, albo też po południu warszawskim pociągiem do Częstochowy, tam przesiąść się na pociąg Częstochowa—Gdynia (odchodzi z Częstochowy około 11 w nocy) i raz jeszcze przesiąść się w Inowrocławiu do Torunia. Podobno ta druga ruta, via Częstochowa, jest też dobra, o ile w ogóle jest coś dobrego dziś na kolei.
Jak się dziś dowiedziałem, mam dostać mieszkanie w domu uniwersyteckim, ale dopiero za miesiąc lub więcej. Julka nie mogłem wziąć, bo chciał gwarancji mieszkania, a ja tego zrobić nie mogę, bo sowieci dopiero opuszczają Toruń i mieszkania, zresztą b. wymagające remontu, się powoli opróżniają. Ale mimo wszystko, muszę ten, teatr robić, a Hutka, z którym widziałem [się] w Warszawie w Ministerstwie, powiedział mi, iż z wielu względów zrobiłem dobrze, że teatr wziąłem. O moim pracowitym życiu w Toruniu i o moich trudnościach i... świństewkach mi robionych przez pt. kolegów dyrektorów teatrów, pisać nie chcę, bobyś się złościła. Ale ja to wszystko muszę wytrzymać.
Czy dostałaś mój list z Warszawy w sprawie futra? Napisz do p. Mai. Ja staram się odłożyć trochę pieniędzy na Twe futerko. (Pamiętaj, że list do Torunia idzie około tygodnia i pisz polecony.)
Ciumam Cię mój Kocie Najmilszy bardzo gorąco i czekam wieści od Ciebie. Stefę i Maję całuję.
Wil